Kesişen Kazık, Mini Kazık, CFA Kazık ve İksa Sistemleri

Kesişen Kazık Nedir? Nerede Kullanılır?

Kesişen kazık (secant pile), komşu kazıkların belirli bir bindirme ile delinerek birbirini kestiği, sürekliliği olan kazık perde sistemidir. Derin bodrum kazıları, komşu yapı koruması, yeraltı suyu kontrolü ve rijit iksa gereken projelerde kullanılır. Kesişen kazık her koşulda tamamen su geçirimsiz kabul edilmez; birleşim kalitesi, düşeylik, derinlik ve su basıncı kontrol edilmelidir.

Kesişen Kazık Nasıl Yapılır? Birincil ve İkincil Kazıklar

Önce kılavuz duvar ve aplikasyon hazırlanır. Projeye göre birincil (primary) kazıklar belirlenen aralıklarla imal edilir. Uygun dayanım ve zamanlama penceresinde ikincil (secondary) kazıklar açılarak birincil kazıkların kenarları kesilir; tasarıma göre donatı kafesi ve beton yerleştirilir. Soft–hard veya hard–hard düzeni, delme ekipmanı ve kesilebilirlik mühendislik tasarımına bağlıdır. Düşeylik sapması bindirmeyi derinlik boyunca azaltabileceği için kontrol zorunludur.

Mini Kazık Nedir? Uygulama Alanları

Mini kazık (mikrokazık), dar erişimli alanlarda, mevcut temel güçlendirmesinde, şev stabilizasyonunda, tarihi yapılarda ve düşük baş mesafesinde kullanılabilen küçük çaplı derin temel elemanıdır. Çoğunlukla sondajla delinir, çelik çubuk veya boru donatı yerleştirilir ve çimento şerbeti/grout ile enjeksiyon yapılır. Her mini kazık beton dökülen küçük fore kazık değildir: mikrokazıkta enjeksiyon ve donatı sistemi belirleyicidir.

CFA Kazık Nedir? Sürekli Burgulu Kazık İmalatı

CFA (Continuous Flight Auger) kazıkta sürekli burgulu helezon tasarım kotuna kadar indirilir. Burgu kontrollü hızla çekilirken içi boş gövdeden pompalanabilir beton basılır; ardından donatı kafesi taze betona yerleştirilir. CFA, geleneksel fore kazıktan farklı olarak açık kuyu oluşumunu sınırlar. Ancak sert kaya, iri bloklu zemin, aşırı derinlik ve uzun/ağır donatı kafeslerinde uygunluk ayrıca değerlendirilmelidir. Beton basıncı, basılan hacim, burgu derinliği ve çekme hızı kaydedilmelidir.

Çaplar, Tipik Boylar ve Seçim Kriterleri

Kesişen kazıkta yaygın nominal çap örnekleri Ø600, Ø800, Ø1000, Ø1200 ve Ø1500 mm; CFA için Ø400, Ø500, Ø600, Ø800, Ø1000 mm; mini kazık/mikrokazık için yaklaşık Ø100–300 mm aralığıdır. Bunlar standart zorunluluğu veya her makinenin kapasitesi değildir. Boylar; jeoteknik profil, taşıma gücü, ankastre derinliği, yeraltı suyu, ekipman kapasitesi ve hesaplara göre belirlenir. Örnek uygulama aralıkları mini kazıkta 5–25 m, CFA’da 8–30 m, kesişen kazıkta 10–35 m olabilir; daha kısa/uzun tasarımlar mümkündür. Nihai çap ve boy proje mühendisi tarafından tayin edilir.

Hangi Beton Türü ve Sınıfı Kullanılır?

CFA için pompa ile kesintisiz yerleştirilebilen, ayrışmaya dayanıklı, işlenebilirliği ve priz süresi tasarıma uygun hazır beton gerekir. Kesişen kazıkta birincil kazıkların kesilebilirliği için tasarlanmış düşük dayanımlı/özel karışım; ikincil kazıklarda ise projede belirlenen yapısal beton kullanılabilir. Betonarme kazıklarda C25/30, C30/37, C35/45 gibi sınıflar proje ve maruziyet koşullarına göre değerlendirilebilir; bunlar otomatik seçim değildir. Su altında tremi betonlaması, sülfat/klorür etkisi, agrega üst boyutu, kıvam ve TS EN 206 ile ilgili uygulama standartları dikkate alınmalıdır. Mikrokazıkta çoğunlukla çimento esaslı grout kullanılır; beton sınıfı yaklaşımı bire bir uygulanmaz.

Beton Metrajı Nasıl Hesaplanır?

Teorik silindir hacmi: V = π × (D/2)² × L × N. D metre cinsinden çap, L kazık boyu (m), N adet. Örnek: Ø800 mm × 20 m × 100 adet = 3,1416 × 0,4² × 20 × 100 = 1.005,31 m³ teorik beton. Ø600 mm × 15 m × 50 adet = 212,06 m³. CFA ve fore kazıkta gerçek sarf; zemin kaybı, genişleme ve işlem toleransları nedeniyle teorik hacimden farklıdır. Kesişen kazıkta üst üste binen hacimler iki kez sayılmamalı; birincil/ikincil kazık için ayrı imalat ve fiilî beton kayıtları tutulmalıdır. Mini kazıkta grout miktarı delik hacmiyle eşit kabul edilmez; enjeksiyon kayıpları ve enjeksiyon aşamaları izlenir.

Kesişen Kazık Bindirme ve Aks Aralığı

Nominal bindirme e = D − s (eş çaplı komşu kazıklar için); burada D çap, s aks aralığıdır. Örneğin Ø800 mm ve 650 mm aks aralığında nominal bindirme 150 mm’dir. Bu yalnızca geometrik başlangıçtır; düşeylik toleransı, kazık eksen sapması, delme hassasiyeti ve su kesme performansı tasarımda ayrıca kontrol edilir.

Saha Hazırlığı ve Uygulama Kontrol Listesi

Zemin etüdü, sondaj logları, yeraltı suyu gözlemleri, komşu yapı envanteri, aplikasyon, altyapı tespiti, platform taşıma gücü, makina erişimi, çalışma yüksekliği, titreşim/gürültü kısıtları, beton sevk planı, donatı ve iş güvenliği planı önceden hazırlanmalıdır. Kesişen kazıkta kazık sıralaması ve priz takvimi; CFA’da beton pompa sürekliliği ve donatı indirme zamanı; mini kazıkta delik temizliği, enjeksiyon basıncı ve hacmi günlük kaydedilmelidir.

Hangi Testler Yapılır?

Kazık bütünlük testi (PIT), uygun kazık tiplerinde süreklilik ve olası anomalilerin taranmasına yardımcı olur; her kusuru saptamaz ve tek başına taşıma gücünü doğrulamaz. Statik basınç/çekme/yatay yükleme testleri tasarım yükleri için uygulanabilir. Uygun kesit ve erişim koşullarında CSL ultrasonik tüp testi, karot, beton basınç numunesi, slump/yayılma ve sıcaklık kontrolü yapılabilir. Mini kazıkta doğrulama/kabul yükleme testleri ve grout numuneleri önemlidir. İksa için inklinometre, yüzey oturma noktaları, yapı çatlak takibi, ankraj yük testleri ve piezometre okumaları risk temelli izleme planına bağlanmalıdır. Test sayısı ve kabul ölçütleri proje şartnamesinde belirlenir.

CFA, Mini Kazık ve Kesişen Kazık Arasındaki Farklar

CFA esasen kazık üretim yöntemidir ve taşıyıcı temel kazığı olarak sık kullanılır; mini kazık dar alanlarda yük aktarımı/güçlendirme çözümüdür; kesişen kazık ise üst üste binen kazıklardan oluşan iksa ve su kontrol perdesidir. Teğet kazıklar birbirine temas ederken kesişen kazıklar geometrik olarak bindirilir. Hiçbir sistem yalnızca isim veya çapla seçilmez; proje, zemin ve komşu yapı riski esastır.

İksa, Ankraj, Kuşak Kirişi ve Deplasman İzleme

Derin kazılarda kesişen veya teğet kazık perde; ankraj, içten çelik destek, kuşak kirişi veya başlık kirişiyle birlikte tasarlanabilir. Kazı kademeleri, ankraj öngerme, drenaj ve deformasyon sınırları hesapla belirlenmelidir. İnklinometreyle yatay deplasman, nivo ölçümleriyle oturma ve ankraj deneyleriyle destek performansı takip edilir.

Türkiye Genelinde Kesişen Kazık, CFA ve Mini Kazık Hizmeti

STC Zemin, Ankara, İstanbul, İzmir, Bursa, Kocaeli, Sakarya, Yalova, Tekirdağ, Edirne, Çanakkale, Balıkesir, Manisa, Aydın, Muğla, Denizli, Antalya, Mersin, Adana, Hatay, Gaziantep, Şanlıurfa, Diyarbakır, Kayseri, Konya, Karaman, Aksaray, Nevşehir, Niğde, Yozgat, Sivas, Çorum, Samsun, Ordu, Trabzon, Rize, Erzurum, Malatya, Elazığ, Van, Eskişehir, Kütahya, Afyonkarahisar ve diğer illerde proje bazlı mobilizasyon ve teklif değerlendirmesi yapar. Her ilde sürekli yerleşik ekip bulunduğu iddia edilmez; ekip ve makine uygunluğu teyit edilir.

Teklif Fiyatını Neler Belirler?

Çap, boy, toplam metraj, delgi zorluğu, kaya/su koşulları, muhafaza borusu, makine mobilizasyonu, çalışma platformu, donatı tonajı, beton/grout sarfı, kuşak kirişi, ankraj, testler, vardiya ve şantiye erişimi toplam maliyeti etkiler. Sağlıklı teklif için zemin etüdü, kazık aplikasyon planı, kesitler, çap/boy/adet, beton sınıfı ve test şartnamesi paylaşılmalıdır.

Sık Sorulan Sorular